Terugspeeltheater (Playback Theatre)

"Don't you know yet? It is your light that lights the worlds." - Rumi -

Een van de projecten van Palhik Mana vzw is een innovatief en versterkend project voor en met sociaal kwetsbare vrouwen uit het Brussels hoofdstedelijk gewest. De vrouwen worden gecoacht en getraind op een laagdrempelige manier met behulp van technieken en methodes van terugspeeltheater tot spelers en spelleiders.

Terugspeeltheater is gestart in 1975 door Jonathan Fox en Jo Salas uit New York en wordt wereldwijd beoefend. Het is theater op basis van persoonlijke ervaringen uit het publiek. Dat kan om alledaagse gebeurtenissen gaan, maar ook om grote (levens)verhalen. Het is improvisatietheater. De spelleider nodigt het publiek uit om een persoonlijke ervaring te vertellen en de spelers – niet noodzakelijk professionelen – brengen het direct in beeld via uiteenlopende spelvormen.

Terugspeeltheater kan om alledaagse gebeurtenissen gaan, maar ook om grote (levens)verhalen, bv. weerbaarheid/geweld (intra-familiaal geweld, eer-gerelateerd geweld), radicalisering, migratie, racisme, sociale wantoestanden, vluchtelingen, mensenhandel, tsunami, oorlogsslachtoffers, enz.. Het is een vernieuwend en versterkend project. Er wordt onder andere voor en met maatschappelijk kwetsbare vrouwen uit het Brussels Hoofdstedelijk Gewest gewerkt. De vrouwen worden op een laagdrempelige manier gecoached en opgeleid via technieken en methodieken van terugspeeltheater tot spelers en spelleiders.

Het is improvisatietheater. Alle scènes ontstaan ter plekke. De spelleider (conductor) nodigt het publiek uit om een persoonlijke ervaring te vertellen. De spelers (niet noodzakelijk professionelen) brengen het direct in beeld en gebruiken daarbij uiteenlopende spelvormen.

Terugspeeltheater is een vorm van communicatie en daarmee zeer geschikt voor het creëren van een dialoog tussen verschillende generaties, culturen… bv: moeders die verhalen van hun dochters terugspelen, of omgekeerd. Of allochtone vrouwen spelen verhalen van autochtone senioren…

Terugspeeltheater is een belevenis die mensen en gemeenschappen verbindt. Samen kijken naar teruggespeelde verhalen geeft erkenning, herkenning, begrip en meer onderlinge openheid en samenhorigheid. Zowel spelers als publiek zien hun eigen gedrag en dat van anderen vanuit een nieuw perspectief. Het maakt het onzichtbare zichtbaar en abstracte thema’s worden concreet, gevoelige onderwerpen bespreekbaar, enz… Het is een spannende speelvorm van creatieve expressie, die bijdraagt aan gemeenschapsvormingen en persoonlijke transformatie. Het verbindt individuen en groepen met elkaar en creëert een dieper gevoel van gemeenschapsvorming. Het kan eveneens toegepast worden voor de behandeling van mensen met een trauma op individueel vlak en in relatie tot hun omgeving.

Het is een fundamentele behoefte van mensen om (persoonlijke) verhalen te vertellen en met elkaar te delen. Al in onze vroege kinderjaren fascineert ons het luisteren naar en het vertellen van verhalen: groot of klein, dramatisch of triviaal, interessant of saai. We gebruiken deze verhalen niet alleen om onze ervaringen te delen, maar ook om onze interpretatie en ons begrip te verbeteren. Het vertellen van verhalen helpt ons om zin te geven aan de wereld waarin we leven. We leren omgaan met alledaagse en ongewone belevingen. Meestal zijn verhalen samengesteld uit een reeks van gebeurtenissen, en deze worden pas belangrijk en onvergetelijk voor ons als er iets onverwachts gebeurt. Dergelijke verrassingen veranderen vaak de verwachte gang van handelingen en gebeurtenissen in iets dat niet geanticipeerd kon worden, wat resulteert in sterke gevoelens en emoties. Dit komt ook sterk naar voren in deze vorm van improvisatietheater.

Terugspeeltheater eert verhalen van individuen en gemeenschappen en verbindt ze met elkaar en bevestigt de waardigheid van persoonlijke ervaringen, brengt individuen en gemeenschappen dichter bij elkaar door hen te helpen om hun gemeenschappelijke menselijkheid te zien, en stelt mensen in staat om hun leven te zien op tal van nieuwe manieren. Het is tegelijk artistiek, helend, gemeenschapsvormend en visionair! Dit is een uniek instrument voor doelgroepen om een blijvende verandering te bewerkstelligen.

Door dit project wordt dialoog een ‘werkwoord’, waarmee er bruggen worden geslagen tussen de verschillende gemeenschappen en organisaties om een harmonieuze interculturele samenleving te bevorderen. Het kan daarmee voor Brussel (en wellicht zelfs andere steden) een voorbeeldfunctie zijn en een multiplicator effect bereiken.

Coach: Sarah Avci

Over de coach: Sarah Avci is reeds 25 jaar werkzaam in de sociaal-culturele sector (o.a. als coördinator bij Femma-intercultureel) met een uitstap van 4 jaar werkzaam in de Brusselse politiek met als specialiteit een verbinding maken tussen de diverse culturen. Daarnaast zetelt ze in de raad van bestuur van diverse organisaties in Brussel.

In 1999 kreeg ze het virus te pakken van Playback Theatre na een stage in India tijdens haar opleiding rond interculturaliteit, CIMIC, in de hogeschool Thomas More, Mechelen. Ze ontdekte in Tamil Nadu hoe krachtig Playback Theatre werkt in het verwerken van traumas rond geweld, natuurrampen, kastenverschillen, gender en het samenbrengen van diverse culturen en religies.

Nu werkt ze reeds 3 jaar met veel succes in haar eigen vzw om te kracht van Playback Theatre te gebruiken als tool om een blijvende positieve verandering te creëren zowel in Brussel, België als in Turkije en India.

Delen:
Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on linkedin
LinkedIn

Een reactie achterlaten

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Welkom bij Palhik Mana vzw

Op dit moment liggen veel van onze activiteiten naar buiten toe stil vanwege COVID-19, maar zitten we zelf niet stil en proberen we zoveel mogelijk zaken weer op de rails te krijgen voor zover de maatregelen dit toelaten. Op dit moment loopt nog het participatief waarderingstraject in opdracht van het Red Star Line Museum.

Schrijf je in op onze nieuwsbrief om omze laatste nieuwtjes te ontvangen.